Puna primjena, to jest 24-časovni režim EES sistema (Entry/Exit System) počeo je 10. aprila, što podrazumijeva da ćemo morati svaki put da se registrujemo kroz taj sistem, zbog pravila boravka u EU najviše 90 dana u periodu od 180 dana.
Pravilo boravka 90/180 dana znači da državljani zemalja van EU, uključujući i Crnu Goru i Srbiju, mogu bez vize da borave u Šengen zoni maksimalno 90 dana u okviru bilo kog perioda od 180 dana.
EES je počeo sa radom 12. oktobra 2025. godine, uz postepeno uvođenje u 29 evropskih zemalja.
To je automatski informacioni sistem koji registruje svaki ulazak i izlazak državljana zemalja koje nisu članice EU. Cilj je preciznija evidencija putnika i kontrola boravka u okviru dozvoljenih 90 dana.
Šta je ETIAS
Sistem ulaska/izlaska (EES) često se pominje zajedno sa Evropskim sistemom za informacije i odobravanje putovanja (ETIAS), ali je riječ o dva različita sistema koji imaju različite namjene i primjenjuju se u različitim fazama putovanja.
EES predstavlja sistem upravljanja granicama i koristi se u trenutku prelaska spoljne granice EU, a ETIAS, čija se primjena planira za kraj 2026. godine, jeste dozvola za putovanje koja se pribavlja prije polaska, i odnosi se isključivo na državljane zemalja kojima nije potrebna viza.
Funkcioniše na sličan način kao američki ESTA ili kanadski eTA sistem. Uz to EES sistem je besplatan, a ETIAS se plaća.
Prevoznici iz regiona su krajem januara zajedno blokirali prelaze zbog strogog viznog režim EU koji je poznat kao pravilo 90/180 dana, koje podrazumijeva da vozači iz zemalja koje nisu članice mogu provesti najviše 90 dana u periodu od 180 dana unutar Šengen zone, a dodatni pritisak je napravio i EES sistem koji predviđa uzimanje otisaka i slikanje lica.
