Odabrano je idejno rješenje za spomenik stradalima u padu nadstrešnice Željezničke stanice, 1. novembra 2024. godine.
Riječ je o djelu akademskog umjetnika Gorana Čpajka i inženjera arhitekture Zorana Tucića. Oni su dobili prvu nagradu od dva miliona dinara.
Čpajak je i autor pobjedničkog rješenja za spomenik Milevi Marić Ajnštajn.
Na konkurs je pristiglo osam radova.
U obrazloženju za dodjeljivanje prve nagrade navodi se da je u pitanju minimalističko rješenje sa centralnim motivom rada “masivna kamena ploča” koja svojom monumentalnošću dominira prostorom.
Jednostavnom formom i jasnim simboličkim jezikom komunicira se tragedija, gubitak i sjećanja, a ostavlja se prostor posmatraču da sam izgradi odnos prema ovom događaju.
“Ova ideja traži arhaičnu tišinu, predstavljajući estetiku ‘pritiska’ – svedenog spomeničkog izraza, gdje tišina i težina materijala govore više od bilo kakve figuracije. Ako se traži sirova istina i težina događaja ‘masivna kamena ploča’ – teži da spomenik, prije svega, bude opomena”, navodi se u obrazloženju.
Za pobjedničko rješenje, u obrazloženju, navodi se i da predstavlja jasno i eksplicitno formulisanu skulpturalnu cjelinu koja se može ocijeniti kao autorsko originalno umjetničko djelo sa nedvosmislenim vizuelnim značenjima koji direktno komuniciraju sa predmetnim zadatkom ili temom.
“Stilski bi se mogao označiti kao asocijativna apstrakcija uz vješto korišćenje svedenih formi monolitno, horizontalno postavljene kamene strukture ispod koje ‘lebdi’ postolje sa jasnom asocijacijom na brutalnost težine. Cjelokupan doživljaj ovako postavljenih elemenata odiše dostojanstvom bez suvišnih, zbunjujućih elemenata koji odvraćaju pažnju od suštine, čime se obezbjeđuje trajnost i postojanost sjećanja i mogućnost tihe i duboke refleksije. Ono što je važilo za druge kandidate, važi i za ovaj predlog, a to je da su uz intervju i konsultacije sa autorskim timom moguće konsultacije po pitanju detalja (ukupne dimenzije skulpture, kao i format tekstualnih i numeričkih detalja, vrsta kamena i tekstura)”, navodi se u obrazloženju.
Spomenik će se nalaziti na platou između željezničke i autobuske stanice.
Podsjetimo, predmet konkursa bio je kreiranje “idejnog rješenja trodimenzionalnog prostornog vajarsko-arhitektonskog rješenja”, odnosno spomenika stradalima u padu nadstrešnice Željezničke stanice u Novom Sadu.
